maandag 24 oktober 2011

Para-Parasol: de Revolutie


Elke dag een uur besteden aan het leren van elkaars taal vanaf het moment dat ik in Polen woon, dat is althans Bartek en mijn plan. Hij gaat dus Nederlands leren en ik neem, hoe verrassend ook, het Pools voor mijn rekening. We zullen voornamelijk vanuit het Engels gaan leren, zodat we elkaar ook kunnen helpen tijdens het studeren. Voorlopig heb ik nog een flinke voorsprong op Bartek, maar ik ben bang dat hij het Nederlands veel sneller onder de knie krijgt dan ik de Poolse taal. 

Zijn voordeel is dat hij al Engels beheerst en ook een behoorlijke kennis heeft van de Duitse taal. En ja, Nederlands heeft daar nou eenmaal veel van weg, of we het nou leuk vinden of niet. Het Pools heeft dat helaas veel minder. Gelukkig zijn er wel veel leenwoorden uit het Engels, Duits, Frans en Latijn, zodat ik mijn opgedane kennis toch nog kan gebruiken, maar de Polen maken van elk woord hun eigen Poolse versie, zodat het toch allemaal net weer iets anders wordt.

Het vreemdste leenwoord dat de Polen gebruiken is misschien wel het woord parasol, dat natuurlijk ook iedere Nederlander kent. Toch zit ook hier een addertje onder het gras: parasol is namelijk het Poolse woord voor paraplu! Verbaasd als ik was toen ik hier achter kwam vroeg ik Bartek waarom dit woord op deze manier gebruikt werd. Helaas kon hij me hier geen antwoord op geven en zijn verbazing was wellicht nog groter dan die van mij toen ik hem vertelde dat parasol letterlijk vertaald vanuit het Frans 'tegen de zon' betekent en dat het gebruiksvoorwerp 'tegen de regen' in het Nederlands en Spaans een 'paraplu' heet. 

Het is dus gewoon fout, het woord dat de Polen gebruiken en het rare is dat ze de parasols op terrassen ook gewoon parasol noemen, alsof ze allebei tegen de zon, of juist toch tegen de regen bedoeld zijn. Erg verwarrend dus en ik geloof ook dat Bartek het ook maar niks vond dat er een verkeerd woord in zijn taal zit. Daar kan hij als zelfbenoemde 'taalnazi' natuurlijk maar moeilijk mee leven. Toch verwacht ik niet dat wij nu samen een revolutie gaan beginnen (Para-Parasol zou de naam geweest zijn) om de bijna veertig miljoen Polen te overtuigen om paraplu te gebruiken in plaats van parasol. Zolang ze maar weten welk voorwerp te gebruiken bij welk weertype, maakt het gebruikte woord eigenlijk ook niet zoveel uit.

8 opmerkingen:

goury zei

Hi, I'm from Poland. I'm useing Google to translate your entries into English (as the translator doesn't handle Polish too well). Could you tell me what's the whole issue with the word "parasol" about? I wasn't able to deduce it from the translation. I would be much obliged!

Gwenny Somberg zei

Hi, yeah, I know the Google translate problem with Polish and Dutch :P The blogpost is about the word parasol, that Poles use for an umbrella, against sun and rain. In Dutch we use parasol to protect from the sun, and use paraplu against rain. It surprised me that this word is used kind of wrong, and when I asked my Polish boyfriend about it, he didn't knew why either. A Dutch correspondent from Poland said that Poles uses the parasol word more for the mechanism, for something collapsible/foldable. Like the parasolka.

Hope you understand it better now, if you've got more questions, just ask :P Very cool that you read my blog!

goury zei

This is an insightful observation! However, I think it's too late for the linguistic revolution. Every language has a number of loanwords which are misused like this.

Questions:
1. How do you call an umbrella which is fixed to an outdoor table?
2. Could you please translate the radio interview in which you discussed our elections? I'm very interested!

Gwenny Somberg zei

I know it's too late for a revolution :P

Answers:

1. I think it's just an umbrella, that in the English language there is also only one word. They might add beach umbrella, or terras umbrella, patio umbrella. I don't know :)

2. Sorry, that will be taking a very long time. In a few weeks I'm back in Poland and doing some more radio stuff, perhaps I'll start then with writing translations.

goury zei

1. No, I was wondering how do you call this kind of an umbrella in Dutch? Is it "paraplu", "parasol" or some other word?

2. No problem! I know that translations can be quite time-consuming!

Gwenny Somberg zei

The thing on the terrace or beer garden is called Parasol in Dutch :)

goury zei

Thank you so much for such a quick answer! :D

Marcel zei

Late reactie:

Volgens mij is het Engelse umbrella net zo fout. Umbra komt van schaduw.
Eerst werd de parasol (dus umbrella) uitgevonden, tegen do zon. Die gingen we daarna ook tegen de regen gebruiken en zo gingen we het in sommige landen ook noemen; para plu.
Maar heel veel landen gebruiken dus de parasol tegen de regen, zo ook in Engeland.

Ik heb er trouwens geen verstand van hoor. Ik verzin ook maar wat.